Di salên 479-551 P.Z de serdema çîna kevin de jin di rewþeke ta radayekî ya ji hemû mafên jiyanê bêpar bû. Tê zanîn ku di wê serdemê de ku keçan nedikarî li hemberî babê xwe yan diya xwe yan mêrê xwe biaxive. Ger wan derfet jî dabayê lê dîsa wê serê xwe diçemand û bi þermînî diaxivin. Ji aliyekî din ve ger keç ji çîneke dewlemend bûya ji bo nîþandana xanedana xwe, neçar dima ku di destpêka ciwaniya xwe de piyên xwe bêxe di nava qalibekê taybet de ji bo piyên wê geþe nekin yan mezin nebin.
Ev qalib jî bi þêweyekî wiha bû ku piyên wê bigivêþe da tiliyên wê zêde mezin nebin. Dîsa pirmêrî hebû û merasîmên zewacê bê pêþwazî bûn. Bi tenê bi destûra babê encam dida. Jinên zinakar diþewitandin. Dema mêr dimirin, bi zorî nedigotinê xwe bikujin lê eger karekî wiha hatiba encamdan xelkî rêz û rûmeteke mezin jê re digirt û bi wefadarî dizanî. Ji aliyekî din ve Çîniyan di malbatê de pir giringî dida zarokanînê ji ber ku ev welat her tim di rewþeke nearam de bû. Pêwîstî bi bergiriyê hebû ji ber ku ev welat pir mezin bû û xwedî dewlemendî û xêr û bêr bû.
Ji bo karkirinê pêwîstî bi zorbûna mirovan hebû, dîsa dirêjî dan bi neslên zor bû, ji bo peyrewkirina kevneþopiyên bab û kalan, ku pêwîst bû aheng û merasîm bi germî bên encamdan. Wate rol û rûmeta jinê di zarokanînê de bû. Bi taybetî hebûna kuran ji ber ku kur dikarin li her cihî kar bikin, dîsa di þeran de roleke serekî hebû. Lê cihê balkêþiyê ye wan keçên xwe didane ber sermayê ta ku bimirin yan li ser riyên berazan datanîn da bixwin. Di maweyê hezar salan de jin li jêr desthilata yasayê, olî û çandî bûn. Lê jinan di ser berxwedana þîdeta civakî, neçar bûn ku berxwedanê li hemberî reftarên mêrî jî bike, bi giþtî di þaristaniya Çînê de zorî li ser jinê hebû ji hemû aliyan ve.
Ji bo jinê ne dibû piþtî mirina mêrî ew þo bike û bi çavekî bê hurmetî lê temaþe dikir, wê mafê çi xwestekan nebû û piþtî þokirinê jê re digotin (Fo) wate xwe çemandin.
Di vê civakê de hind yasa dijî jinê hebûn wekî:
1- Ji bo mêrî hebû ku jina xwe bifiroþe û bike carî.
2- Ger mêr miribe tiþtên wî ji bo kes û karên wî vedigeriyan.
3- Ji bo mêrî hebû jina xwe bi saxî bikete jêr axê û bikuje.
Ev navnîþana maîlê ji bo botên spaman hatiye parastin, ji bo hûn bibînin divê Javascripta we vekirî be
This entry was posted on 10-01-2008 08:39. You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0 feed. This article was favoured 25 time. You can leave a comment.
Last update on 10-01-2008 08:39 Views: 551
Users' Comments (0)
Average user rating (0 vote)
Only registered users can comment an article. Please login or register.
Cemîl Bayik 
(0 vote)
Views: 551