Newroza 2620 salî

Newroz cejna serhildanê ye ku ji Efsaneya Kawayê Hesinkar ê Kurd tê. Di sedsala 11'an de nivîskarê faris Firdewsî di pirtûka xwe ya bi nav û deng Þahnameyê (Pirtûka Qiralan) de radigihîne û bahsa Destana Kawayê Hesinkar dike.

Beriya Zayinê herêma kurdan di bin desthiladariya Împaratoriya Asûr ku ji aliyê qiralê zalim yê bi navê Dehaq ve dihat birêvebirin de bû. Kawayê Hesinkar mîna serkêþê serhildana li hemberî Împaratoriya Asûr û qralê wê Dehaq tevdigere. Ciwanên li çiyan teva birêxistin û perwerde dike. Êvara 20’ê Adarê ku derbasî 21’ê Adara sala 612’an a Berî Zayinê (BZ) dibe, Kawayê Hesinkar tevî komek serhildêr êrîþî keleha Dehaq a li paytexta Asûr Nînovayê dike. Piþtî kuþtina Dehaq bi pêxistina agirê li ser bircên kelehê mîzgîniyê didê kurdên xwe spartine çiyan. Kurdên li çiyan jî bi pêxistina agir birsivê didin mîzgîniyê û þahiyan li dar dixin. Bi vê bûyerê re Împaratoriya Asûr ji hev belav dibe. Li dewsa wê jî roja 21'ê Adara 612'an (BZ) mîna roja damezirandina Împaratoriya Med tê qebûlkirin. Ji wê rojê ve di nava kurdan de agir bûye sembola serhildan û azadiyê.

Roja serhildan ye

Newroz ji bo kurdan ne tenê roja pîrozkirina cejnê ye. Ne tenê roja þahî û kêfxweþiyê ye. Roja serhildan û bîranîna lehengan e. Gelê kurd hêza pîrozbahiyên xwe ji rojên bi êþ û keser werdigire. Bi derbeya leþkerî ya 12'ê Îlona 1980'yî re, her aliyê Kurdistanê wergerandin zindanê.

Ciwanên pêþeng ên Tevgera Azadiya Kurdistanê li Zindana Amedê kom kirin û xwestin siyaseta îmha û înkarê, bi teslîmgirtina îradeya wan bigihînin encamê. Li hemberî vê yekê, rihê Newrozê ji nû ve geþ û zindî bû. Kawayê Hemdem Mazlûm Dogan di Newroza 1982'an de bi diruþma "Berxwedan dibe serketinê, îxanet dibe teslîmiyetê" bi pêxistina sê darikên derbikê, li dijî zordestiyê ala berxwedanê hilda. Ewladên kurd ên qehreman mîna Zekiye Alkan, Rahþan Demîrel, Bêrîvan û Ronahî di Newrozên paþê de li vê bangawaziya berxwedanê ya Kawayê Hemdem Mazlûm Dogan xwedî derketin.

Newroz nebû Nevruz

Dewleta Tirk li hemberî van berxwedanan xwest wateya Newrozê berovajî bike. Rayedarên Dewleta Tirk Newroz weke cejneke tirkan dan nasandin. Dîroka wê jî spartin qaþo Destana Ergenakonê. Rayedar, wezîr û serokwezîran xwe di ser agir re avêtin û xwestin Newrozê mîna "Nevruz" û þahiya cîhana tirk a biharê bidin pejirandin. Lê vê yekê nekarî rastiyê veþêre. Tevî hemû hewldanên înkar û derewan, gelê kurd her sal ji ya din zêdetir bicoþ xwedî li cejna xwe a netewî a vêjînê derdikeve û bi bîranîna þehîdên xwe yên qehreman, Newrozê pîroz dike.

Daxwaza azadî û aþtiyê ye

Di van salên dawî de, ku kurdan dest bi polîtîkaya aþtiyane kiriye û bi vê yekê jî ji bo çareseriya aþtiyane û demokratîk a pirsgirêka kurd wateya Newrozê hîn zêdetir bûye. Di pêvajoyeke dijwar de îsal kurd Newrozê pêþwazî dikin. Konsept û komployên tunekirinê, siyaseta tunekirin û înkarê ji her demê bêhtir bi xeter tê meþandin. Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan ev 9 sal in li Grava Îmraliyê bi tecrît û êrîþên jahrdayînê re rû bi rû ye. Dewleta Tirk Baþûrê Kurdistanê xelkê sivîl, nexweþxane û heta bi goristanan bomberdiman dike. Plan û bernameyên dagirkirina Baþûrê Kurdistanê li Zapê ji aliyê gerîlayan ve hatibin xerakirin jî konsept û komplo ji rojevê derneketine. Li Bakurê Kurdistanê li hemberî gerîla operasyonên tunekirinê, li hemberî gel zilm û zordariyên bêhempa, li hember parlamenter, þaredar, rêveber û endamên Partiya Civaka Demokratîk (DTP) terora dewletê tê meþandin. Gelê kurd jî li hemberî van konsept û êrîþên giþtî yên tunekirinê bi Pêngava "Êdî Bes e" ketiye nava hewldan û berxwedaneke giþtî. Ji ber vê yekê jî Newroza 2008'an dikare wekî girîngtirîn Newroza dîrokê bê binavkirin.

Newroz mizgîniya bihara rengîn e

Newroz ji bo Kurdan her wiha hêvî ye. Piþtî zivistana sar û giran Newroz mizgîniya bihara rengîn e. Newroz tê wateya ‘roja nû’ û destpêka sala nû û ya biharê. Newroz a 2008'an ji bo kurdan tê wateya þkandina hemû konsept û komployên ji aliyê dewletên desthiladar ên statukoparêz û hevkarên wan ên navnetewî. Gelê kurd ji hemû deman bêhtir bi hêviyên ji bo azadî û aþtiyê mezin kirine Newroza 2008'an pêþwazî dike. Asta serkeftî derbasbûna pîrozbahiyên îsal, dibe hîmekî girîng ê paþeroþa azad. Mirov dikare destnîþan bike ku Newroza 2008’an ji bo jiyaneke azad, avakirina aþtî û demokrasiyê girîngtirîn Newroza van 2620 salan e ku tê pîroz kirin e.

20-03-2008 16:46 Editor Published in Nivîskar, Azîz Ogur

This entry was posted on 20-03-2008 16:46. You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0 feed. This article was favoured 15 time. You can leave a comment. Last update on 20-03-2008 16:46
Views: 427    

Users' Comments (0)

Average user rating    (0 vote)

No comment posted