Mirovên baþ li hespên xwe yên spehî siwar bûn û çûn...

Azîz OGUR 

Yek ji mirovên vî welatî yê herî baþ Hrant Dînk jî beriya salekê mîna îro ji nav me çû. Mirovêk wisa baþ bû ku tevî hemû zext, êrîþ û heqaretan jî nedixwest li hespê xwe siwar bibe biçe û heskerina wî ya ji vê axê û mirovên vê axê re mezintir dibû. Lê li vê dewleta ku her bedewî, baþî, rengînî û pirdengî û dewlemendiyê wi bo xwe xeter dibîne, beranberî hemû kirinan jî nexwestin ji Hrant Dînkê ku nexwest vê axê qut bibe ji aliyê nijatperestên zalim ve hat qetilkirin. Ne tenê ew qetilkirin, em tev qetilkirin.

 ‘Atarê ku piþtî salên dûr û dirêj berê xwe dide cihê berê lê digeriya li Rihayê bi atmosfereke pir cûda re rû bi rû dimîne û di navbera wî mirovekî kal yê Rihayî de ev diyalog derbas dibe: "Ez berê jî carekê hatibim vî warî. Hespê we yên ji hev spehîtir hebûn, ji bo xwedê bêje çi ji wan hat? Disa malên we, kolanên we ji mirovên di mêvanperweriyê de pêþbazî dikirin tije bûn, niha deriyên we tev girtî ne, kolan vala ne. Ka li ku ne ew hespên spehî, ew mirovên baþ?’

Kalê Rihayî bersiveke wisa dide ku di nava xwe de hemû êþên axa Mezopotamya û Anatolyayê nîþan dide:

- Aaaax, aaax, qet nepirse lawê min. Ew mirovên baþ, li wan hespên spehî sewar bûn û çûn...”

Ev beþek ji romana Yaþar Kemal e ku trajediya gelên li Mezopotamya û Anatolyayê tîne ziman. Di her serpêtiyê de, di her êrîþkariyê, di her tevkujî û qetilkirinê de, di her nijatperestiyê de tê bîra mirov.

 Siwarê dawî yê Hrant Dînk jî çû

Yek ji mirovên vî welatî yê herî baþ Hrant Dînk jî beriya salekê mîna îro ji nav me çû. Mirovêk wisa baþ bû ku tevî hemû zext, êrîþ û heqaretan jî nedixwest li hespê xwe siwar bibe biçe û heskerina wî ya ji vê axê û mirovên vê axê re mezintir dibû. Lê li vê dewleta ku her bedewî, baþî, rengînî û pirdengî û dewlemendiyê wi bo xwe xeter dibîne, beranberî hemû kirinan jî nexwestin ji Hrant Dînkê ku nexwest vê axê qut bibe ji aliyê nijatperestên zalim ve hat qetilkirin. Ne tenê ew qetilkirin, em tev qetilkirin. Birîna di dilê me de kurrtir kirin.

Piþtî çû em tev bûn 'ermenî'

Belê salek di ser kuþtina rewþenbîrê ermenî Hrant Dînk re derbas bû. Dibe ku serseriyekî 17 salî çek bikar anîbe, lê berpirsên kuþtina Hrant Dink, siyasetmedar in ku li ser nijatperestiyê û îstîsmarkirina hestên mirovan yên olî hêna jî siyasetê dikin in. Disa çapameniya tirk, nivîskar û rojnamevanên xwîn ji pênûs û devê wan dibare ji di vê yekê de xwedî rola sereke ne. Hrant Dink weke ‘ermeniyê xayin” nîþan dan, kirin hedef. Mîna ku niha tevahiya gelê kurd ji xwe re kirin hedef.

Li Tirkiyeyê ku peyva 'ermenî' demekê mîna dijûnê dihate bikaranîn bi qetilkirina Dînk re guherî. Dema zaliman biryara kuþtina wî mirovê baþ dida tiþtekî hesab nekirin hebû. Wan plan dikir nûnerê dawî yê civaka ermenî ya yek ji xwediyê vê axê yê qedîm ji holê rakin. Lê bi ketina wî ya erdê re bi sedan, dehan, dehhezaran, sedhezaran mirov bûn ermenî. Piþtî ev mirovê baþ jî li hespê xwe yê spehî siwar bû û çû, valahiyeke wisa hate hîskirin, sedhezaran mirov bihev re xwestin wê valahiyê dagirin. Lê mîna yê din, Hrant Dînk jî êdî venagere.

Dewleta qatilên mîna Velî Kuçuk

Qetilkirina Hrant Dînk bûyerek bû ku siyasetmedar, çapemenî û dewletê bi hev re zemîna wê amade kir. Kujer, yên li piþt kujeran, têkiliyên leþker, polîs û komên nijatperest bi hev re bi caran hatin destnîþan kirin lê belê gaveke dicîh de ji bo darizandina suçdaran nehat avêtin. Darizandina suçdaran li aliyekî kujerên mirovên herî baþ yên vê axê qehreman hatin nîþandan, li ber ala tirk wêneyên wan hatin kiþandin û stran li ser wan gotin.

Yaþar Buyukanit, Velî Kuçuk û “zarokên wan yên baþ” ku desteka AKP’a takiyevan jî digirin tehdît û êrîþên xwe yên li ser mirovên baþ, bi konseptên nû dixwazin bi tunekirina gelê kurd bi encam bikin. Mirovên baþ, bi biryara zalim û nebaþan tên qetilkirin. Di her qetilkirinê de rengek ji bexçeyên gelan, dengek ji stranên azad kêm dibe. Û valahiya ji wan dimîne her diçe mezin dibe.

Dewleta qatilên mînaVelî Kuçuk

  Parêzerê Hrant Dînk Erdal Dogan li Almanyayê beþdarî rêze panêlan dibe balê diþîne ku tiliya leþkeran di qetilkirinê de heye. Bi bîr dixe ku Serfermandariya Tirkiyeyê bi belavoka xwe Dînk tehdît kir, dîsa mirovên girêdayî generalê teqawîtbûyî Velî Kuçuk yê serkêþiya rêxistinên kontra û nijatperest dike, nameyên tehdîdê diþandin û beþdarî rûniþtinên mehkemeyê dibûn. Tevî hemû serlêdan, belge û rastiyên berbiçav jî yên mîna Velî Kuçuk hêna tên parastin. Tevli wêneyê li jor jî...

abdulazî Ev navnîþana maîlê ji bo botên spaman hatiye parastin, ji bo hûn bibînin divê Javascripta we vekirî be

19-01-2008 08:29 Editor Published in Nivîskar, Azîz Ogur

This entry was posted on 19-01-2008 08:29. You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0 feed. This article was favoured 19 time. You can leave a comment. Last update on 19-01-2008 11:45
Views: 532    

Users' Comments (0)

Average user rating    (0 vote)

No comment posted